Yeni Parti Genel Başkanı ve Manisa Milletvekili Özgür Özel, Yeni Parti Malatya Milletvekili Veli Ağbaba ile Türkiye İşçi Partisi (TİP) İstanbul Milletvekili Saliha Sera Kadıgil hakkında hazırlanan yasama dokunulmazlığı dosyaları Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin gündemine taşındı.
Yasama dokunulmazlıklarının kaldırılmasına ilişkin Cumhurbaşkanlığı tezkerelerinin, TBMM’deki süreç kapsamında Anayasa ve Adalet Komisyonları üyelerinden oluşan Karma Komisyona sevk edilmesi öngörülüyor. TBMM’nin resmi uygulamasında dokunulmazlık dosyaları bu komisyonda ele alınıyor.
Özgür Özel ve Veli Ağbaba hakkında 4 Ağustos’ta hazırlanan fezlekelerin, “zincirleme şekilde rüşvet almak” suçlamasıyla yürütülen soruşturma kapsamında dokunulmazlıklarının kaldırılması talebiyle Adalet Bakanlığına gönderildiği açıklanmıştı. Söz konusu suçlama bir iddia niteliğinde olup nihai bir yargı kararı anlamına gelmiyor.
Dokunulmazlık dosyalarında süreç nasıl ilerliyor?
Bir milletvekili hakkındaki soruşturmanın yasama dokunulmazlığı nedeniyle ilerleyememesi durumunda hazırlanan fezleke, ilgili prosedürün ardından TBMM Başkanlığına ulaştırılıyor.
Dosyanın Meclise gelmesi, milletvekilinin dokunulmazlığının otomatik olarak kaldırıldığı anlamına gelmiyor.
TBMM İçtüzüğü uyarınca dosya, Anayasa ve Adalet Komisyonları üyelerinden oluşan Karma Komisyonda ele alınıyor. Karma Komisyon, siyasi partilerin göstereceği üyeler arasından kura yoluyla beş kişilik Hazırlık Komisyonu oluşturabiliyor.
Hazırlık Komisyonu dosyadaki bilgi ve belgeleri inceliyor. Hakkında dosya bulunan milletvekili komisyonda kendisini savunabiliyor veya savunmasını başka bir milletvekili aracılığıyla yaptırabiliyor. Hazırlık Komisyonunun raporunu en geç bir ay içerisinde Karma Komisyona sunması gerekiyor.
Son kararı Genel Kurul veriyor
Hazırlık Komisyonunun raporunun ardından dosya yeniden Karma Komisyonda görüşülüyor. Komisyon, dokunulmazlığın kaldırılması veya kovuşturmanın milletvekilliği sıfatının sona ermesine kadar ertelenmesi yönünde karar verebiliyor.
Dokunulmazlığın kaldırılması yönündeki raporun kabul edilmesi halinde süreç TBMM Genel Kuruluna taşınıyor. Genel Kurulun yapacağı görüşme ve oylamanın ardından yasama dokunulmazlığının kaldırılıp kaldırılmayacağı kesinleşiyor.
Dolayısıyla Özgür Özel, Veli Ağbaba ve Sera Kadıgil’e ilişkin dosyaların Meclise ulaşması, sürecin ilk aşamalarından birini oluşturuyor; dokunulmazlıkların kaldırılması için komisyon ve Genel Kurul süreçlerinin tamamlanması gerekiyor.
