ABD merkezli teknoloji şirketlerinin İsrail’e verdiği destek sınır tanımıyor. Gözetleme, fişleme, konum bildirme gibi soykırım hizmetlerinin ardından yapay zekâ siteleri İsrail’in savaş suçlarını da örtbas ediyor
ABD’li teknoloji firmalarının İsrail’in Gazze Şeridi’nde 7 Ekim 2023’ten itibaren yürüttüğü soykırıma birçok farklı şekilde destek verdiği defalarca kez belgelendi. Sabah’tan Selçuk Eren’in haberine göre bu firmalar, İsrail işgal ordusuna sadece yazılım-donanım hizmeti sunmuyor, aynı zamanda Filistinlilerin telefonlarının dinlenmesi, mesajlarının okunması, konumlarının belirlenmesi gibi destekler de sağlıyor.
ABD YAZILIM ŞİRKETİNİN MÜŞTERİSİ İŞGAL KUVVETLERİ
İsrail’in birçok sivil katliamını yaparken ABD merkezli firmaların geliştirdiği yapay zekâdan faydalandığı biliniyor. Örneğin ABD merkezli yazılım şirketi Palantir’in müşterileri arasında İsrail Savunma Kuvvetleri de var. Kullandığı gözetleme teknolojilerinden dolayı tartışmalara neden olan Palantir’in New York’taki merkezi önünde protesto düzenlenmişti. Ya da İsrail ordusunun, Gazze’de hedef tespiti ve önceliklendirmede Lavender ve Where’s Daddy gibi yapay zekâ sistemlerini yoğun biçimde kullandığı basına yansıdı.
Fotoğraf: AABATI MEDYASINA REFERANS Yapay zekâ firmalarının İsrail’e sunduğu hizmetler bunlarla da sınırlı değil. ChatGPT, Grok, Gemini, Meta AI gibi çok sayıda site son günlerde İsrail’e güvenilir kaynak kalkanı da oluşturuyor. İsrail’in işlediği her bir savaş suçunu şu yöntemle örtbas ediyorlar: Yukarıda belirttiğimiz yapay zekâ siteleri ya da uygulamaları birçok soruya verdiği cevapta New York Times, CNN, BBC, Guardian gibi yayın kuruluşlarını “güvenilir kaynak” olarak gösteriyor. Örneğin “İran, Tel Aviv’de sivilleri yaraladı mı?” şeklindeki bir soruyu, NYT ve CNN’den alıntılar yaparak anında doğruluyor. Ancak aynı yapay zekâlar, söz konusu İsrail olduğunda bilgi New York Times ve CNN gibi kaynaklarda olsa bile, “İddia, kanıtlanmamış bilgi, spekülasyon” gibi ifadeleri kullanıyor. Örneğin, “Gazze’de çadırları İsrail mi vurdu?” diye sorulduğunda bunun cevabı NYT ve CNN’de açıkça İsrail olarak belirtilse bile, yapay zekâ direkt “İsrail” demiyor.
ChatGPT, Grok, Gemini, Meta AI
New York Times, CNN, BBC, Guardian
“İran, Tel Aviv’de sivilleri yaraladı mı?”
“İddia, kanıtlanmamış bilgi, spekülasyon”
“Gazze’de çadırları İsrail mi vurdu?”
“İSRAİLLİLER ‘KATLEDİLİYOR’, FİLİSTİNLİLER ‘ÖLÜYOR'”
Centre For Media Monitoring’in BBC’nin Gazze-İsrail konusundaki çifte standardı hakkında yayımladığı raporda “BBC makalelerinde ‘katliam’ kelimesi İsrailli kurbanlar için Filistinli kurbanlara kıyasla neredeyse 18 kat daha sık kullanıldı. Bu arada, makale başlıklarında beş kez yer aldı – hepsi yalnızca İsraillilere yönelik saldırılar için. Filistinlilere yönelik çok sayıda toplu katliam saldırısına rağmen, terim Filistinli ölümlerini tanımlayan başlıklarda hiç yer almadı. BBC makaleleri, İsrailli kurbanların ölümlerini tarif ederken duygusal terimleri (‘vahşet’, ‘katliam’, ‘barbarca’, ‘ölümcül’) neredeyse dört kat daha fazla kullandı. TV/radyoda, BBC muhabirleri ve sunucuları tarafından kullanılan tüm duygusal terimlerin %70’i İsrailli kurbanlara atıfta bulunuyordu. İsrailliler ‘katlediliyor’, Filistinliler sadece ‘ölüyor'” ifadesi geçiyor.
“BBC makalelerinde ‘katliam’ kelimesi İsrailli kurbanlar için Filistinli kurbanlara kıyasla neredeyse 18 kat daha sık kullanıldı. Bu arada, makale başlıklarında beş kez yer aldı – hepsi yalnızca İsraillilere yönelik saldırılar için. Filistinlilere yönelik çok sayıda toplu katliam saldırısına rağmen, terim Filistinli ölümlerini tanımlayan başlıklarda hiç yer almadı. BBC makaleleri, İsrailli kurbanların ölümlerini tarif ederken duygusal terimleri (‘vahşet’, ‘katliam’, ‘barbarca’, ‘ölümcül’) neredeyse dört kat daha fazla kullandı. TV/radyoda, BBC muhabirleri ve sunucuları tarafından kullanılan tüm duygusal terimlerin %70’i İsrailli kurbanlara atıfta bulunuyordu. İsrailliler ‘katlediliyor’, Filistinliler sadece ‘ölüyor'”
İSRAİL’İN SUÇLARINI GİZLİYOR
Yani yapay zekâ özne olarak, katil olarak ve asıl suçlu olarak İsrail’i her türlü saklıyor. Ya da yanda verdiğimiz “İsrail ordusu, Lübnan’daki Hıristiyanlardan Müslümanları saklamamalarını istedi” şeklindeki haberimizin orijinal kaynağı New York Times. Ancak bu haberin linkini söz konusu yapay zekâ sitelerine atıp özetlemesini istediğimizde hiçbir şekilde İsrail’in Müslüman avına çıktığını belirtmiyor. Sadece Lübnan’da evlerini terk edenler gidecek yer bulmakta zorlanıyor gibi üstten bir detayla özeti geçiyor.
“İsrail ordusu, Lübnan’daki Hıristiyanlardan Müslümanları saklamamalarını istedi”
