Gazze’de ateşkes ve kalıcı barış için yürütülen diplomatik çabalar, İsrail’in son saldırılarıyla yeniden kritik bir eşiğe geldi. Arabuluculuk sürecinde aktif rol üstlenen Türkiye, Mısır ve Katar, ortak açıklamayla İsrail’in Gazze’ye yönelik saldırılarını kınayarak ateşkes yükümlülüklerine uyulması çağrısında bulundu.
Üç ülke, saldırıların Gazze’de çatışmayı sona erdirmeye yönelik kapsamlı planın hayata geçirilmesi için yoğun diplomatik temasların sürdüğü bir dönemde gerçekleştiğine dikkat çekti.
Filistinli sağlık görevlilerinin verdiği bilgilere göre salı gününden bu yana gerçekleştirilen İsrail saldırılarında en az 16 Filistinli hayatını kaybetti. İsrail ordusu ise operasyonlarda Hamas mensuplarının hedef alındığını savunuyor.
Türkiye, Mısır ve Katar’dan ortak çağrı
Gazze’de arabuluculuk çalışmalarını sürdüren Türkiye, Mısır ve Katar, İsrail’in son saldırılarının barış girişimlerini tehlikeye attığını belirtti.
Ortak açıklamada, saldırılardaki artışın Gazze’de çatışmayı sona erdirmeye yönelik kapsamlı planın uygulanması için yürütülen bölgesel ve uluslararası çabaları baltaladığı vurgulandı.
Üç ülke, İsrail’den ateşkes kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirmesini ve bölgede yeni bir gerilim dalgasına yol açabilecek adımlardan kaçınmasını istedi.
Uluslararası topluma harekete geçme çağrısı
Açıklamada uluslararası toplum ile ABD Başkanı Donald Trump’ın öncülüğündeki Barış Kurulu’na da çağrı yapıldı.
Ateşkese uyulmasının sağlanması ve yeni bir askeri tırmanmanın önlenmesi için gerekli adımların atılması gerektiği belirtilirken, Gazze’de kalıcı istikrarın ancak tarafların üzerinde uzlaşılan yükümlülüklere bağlı kalmasıyla mümkün olabileceği ifade edildi.
Barış planında silahsızlanma ve çekilme anlaşmazlığı
Gazze için üzerinde çalışılan yol haritasının temelinde, Hamas’ın silahlarını aşamalı olarak bırakması ve buna paralel biçimde İsrail güçlerinin Gazze’den çekilmesi yer alıyor.
Ancak İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, bu sıralamaya karşı çıkıyor. Netanyahu yönetimi, İsrail ordusunun geri çekilmesinden önce Hamas’ın tamamen silahsızlandırılmasını şart koşuyor.
Hamas ise İsrail’in öncelikle ateşkes hükümlerine uymasını ve güçlerini Gazze’den çekmesini istiyor. Tarafların uygulama sıralaması konusundaki farklı tutumları, barış planının ilerlemesinin önündeki en önemli engellerden biri olmaya devam ediyor.
Kushner’ın temaslarından sonuç çıkmadı
ABD Başkanı Donald Trump’ın temsilcisi Jared Kushner, Gazze planını ilerletmek amacıyla bölge ülkelerinde bir dizi görüşme gerçekleştirdi.
Kushner’ın Mısır’da arabulucular ve Hamas temsilcileriyle, daha sonra İsrail’de Netanyahu ile yaptığı temaslardan somut bir ilerleme sağlanamadı. Görüşmelerin ardından tarafların silahsızlanma ve İsrail ordusunun çekilmesine ilişkin temel görüş ayrılıklarını koruduğu bildirildi.
Ateşkese rağmen Gazze’de can kayıpları sürüyor
Reuters’ın Gazze sağlık yetkililerine dayandırdığı verilere göre, geçen ekim ayında yürürlüğe giren ateşkesin ardından Gazze’de en az 1.283 Filistinli hayatını kaybetti. İsrail ordusu ise aynı dönemde dört askerinin öldüğünü açıkladı.
Türkiye, Mısır ve Katar’ın son ortak açıklamasıyla birlikte diplomatik baskının yeniden artırılması beklenirken, Gazze’deki son saldırıların ateşkes sürecini tamamen çıkmaza sokup sokmayacağı önümüzdeki günlerde yürütülecek temaslarla netleşecek.
