Enflasyon Endişelerinin Yerini Durgunluk Korkuları Alırken, Dünya Faiz İndirim Dalgasına Girdi
Dünyada pandemi kaynaklı yükselen enflasyon oranları azalmaya başladı ve enflasyon korkularının yerini ekonomik durgunluk endişeleri aldı. Bunun etkisiyle eylül ayında başta ABD Merkez Bankası (Fed) olmak üzere 27 ülkede faiz indirimi kararları alındı.
Fed, son bir haftada 50 baz puanlık bir faiz indirimine giderek Mart 2020'den bu yana ilk indirim kararını verdi.
Fed, artan enflasyonu dizginlemek için Mart 2022'den itibaren 11 faiz artırımına imza atmış ve faiz oranını toplamda 525 baz puan artırmıştı. Banka, söz konusu artışlarla 2001'den bu yana en yüksek seviye olan %5,25-5,50 aralığa çıkmıştı. Ancak geçen çarşamba, oran %4,75-5,00 aralığına düşürüldü.
20 ülkeyi kapsayan Euro Bölgesi'nin merkez bankası olan Avrupa Merkez Bankası (ECB) ise indirimlere haziran ayında 25 baz puanla başlamıştı. Son olarak, 12 Eylül'de ECB temel faiz oranını %3,75'ten %3,5'e çekerken refinansman faiz oranını beklendiği gibi 60 baz puan düşürerek %3,65'e indirdi. Marjinal faiz oranı da %4,50'den %3,90'a indirildi.
Faiz İndirim Dalgasına Katılan Ülkeler
Eylül ayında en yüksek faiz indirimi 200 baz puanla Pakistan Merkez Bankası'ndan geldi. Bunu 100 baz puanla Moğolistan takip etti. Eylülde 8 ülke 50 baz puanlık faiz indirimine giderken 15 ülke ise 25 baz puanlık faiz indirimine imza attı.
İngiltere Merkez Bankası'nın Adımları
Eylülde indirime gitmeyen ancak gevşeme adımlarına önceden başlayan merkez bankalarından biri de İngiltere Merkez Bankası (BoE) oldu. Aralık 2021 ile Ağustos 2023 arasında faiz oranını %0,1'den %5,25'e yükselten banka, ağustos ayında 25 baz puanlık bir indirime gitmişti. Ancak eylül ayını pas geçti.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın Beklentisi
Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası (TCMB) ise politika faizini %50'de sabit tuttu. Böylece banka 6 toplantı üst üste pas geçti. Faiz artırımlarına haziran 2023'te başlayan TCMB, son faiz artırım kararını mart 2024'te almıştı. Bu süreçte faizleri toplamda 4150 baz puan artırdı.
Enflasyonun azalmasıyla birlikte, TCMB'nin küresel faiz indirimleri dalgasını ne zaman takip edeceği tartışılıyor. HSBC ve Fitch gibi kurumlar indirimlerin 2025'te başlayacağını öngörüyor. Bank of America, TCMB'nin aralıkta indirim yapmasını beklerken Goldman Sachs analistleri indirimlerin kasım ayında başlayabileceğine inanıyor. Citi de indirimlerin kasımda başlaması ihtimalini dile getirdi ve yıl sonu için politika faizinin %45 olacağını tahmin etti.
