Kripto para piyasaları 25 Eylül’e yılın dikkat çeken türev ürün vadelerinden biriyle başladı. Bitcoin ve Ethereum’a bağlı yaklaşık 17 milyar dolarlık opsiyon pozisyonunun vadesinin bugün sona erecek olması, yatırımcıların dikkatini Deribit’teki uzlaşma sürecine çevirdi.
24 Eylül’de alınan piyasa görüntüsüne göre, 25 Eylül vadeli Bitcoin opsiyonlarında yaklaşık 14,87 milyar dolar, Ethereum tarafında ise 2,11 milyar dolar açık pozisyon bulunuyor. Böylece iki büyük kripto varlıktaki toplam büyüklük yaklaşık 16,98 milyar dolara ulaşıyor.
Deribit’in resmi takvimine göre 25 Eylül aynı zamanda çeyreklik vade tarihine denk geliyor. Opsiyonların sona erme saati 08.00 UTC, yani Türkiye saatiyle 11.00 olarak belirlenmiş durumda.
Bitcoin opsiyonlarında 14,87 milyar dolarlık dev vade
Bugünkü vadenin büyük bölümünü Bitcoin oluşturuyor. 24 Eylül verilerine göre 25 Eylül vadeli BTC opsiyonlarının toplam açık pozisyon büyüklüğü 14,87 milyar dolar seviyesinde.
Bu rakamın yaklaşık 8,33 milyar dolarlık bölümünü alım (call), 6,54 milyar dolarlık bölümünü ise satım (put) opsiyonları oluşturuyor. Put/call açık pozisyon oranı yaklaşık 0,79 seviyesinde bulunuyor.
Ethereum tarafında da alım opsiyonları ağırlığını koruyor. Aynı vade için yaklaşık 1,27 milyar dolarlık call ve 838,7 milyon dolarlık put açık pozisyon bulunuyor. Ethereum opsiyonlarının toplam büyüklüğü böylece yaklaşık 2,11 milyar dolara ulaşıyor.
Bu dağılım piyasanın pozisyon yapısını gösterse de tek başına Bitcoin veya Ethereum fiyatının vade sonrasında hangi yönde hareket edeceğine ilişkin kesin bir sonuç vermiyor.
17 milyar dolar piyasada satılmayacak
Yaklaşık 17 milyar dolarlık vade büyüklüğü, aynı miktarda Bitcoin ve Ethereum’un bugün piyasada doğrudan satılacağı anlamına gelmiyor.
Söz konusu tutar, vadesi sona erecek opsiyonlardaki açık pozisyonların dolar cinsinden toplam değerini ifade ediyor. Vade sırasında bazı kontratlar değerli şekilde sona ererken bazıları değersiz kalabiliyor. Yatırımcılar ayrıca pozisyonlarını kapatabiliyor veya daha ileri vadeli kontratlara taşıyabiliyor.
Bu nedenle piyasa açısından yakından izlenen konulardan biri, opsiyonların kendisinden çok büyük pozisyonların sona ermesiyle piyasa yapıcıların koruma işlemlerinde meydana gelebilecek değişiklikler.
Saat 11.00 neden önemli?
Deribit’in resmi sözleşme takviminde günlük, haftalık, aylık ve çeyreklik opsiyonların ilgili vade günlerinde 08.00 UTC’de sona erdiği belirtiliyor. Türkiye saatiyle bu saat 11.00’e karşılık geliyor.
Deribit ayrıca ilgili vadeli ürünlerde teslim fiyatının son 30 dakikadaki endeks değerlerinin zaman ağırlıklı ortalaması (TWAP) kullanılarak hesaplandığını belirtiyor. Bu hesaplama 07.30-08.00 UTC aralığını kapsıyor.
Dolayısıyla vade yaklaşırken Bitcoin ve Ethereum fiyatlarının yanı sıra türev piyasalardaki pozisyon değişimleri de yakından takip ediliyor.
Büyük vade oynaklığı artırabilir
Yüksek büyüklüğe ulaşan opsiyon vadelerinde yatırımcıların pozisyon kapatması, yeni vadeye geçmesi veya riskten korunma işlemlerini yeniden düzenlemesi piyasa hareketlerini etkileyebiliyor.
Özellikle milyarlarca dolarlık açık pozisyonun aynı anda vadesinin dolması, piyasa yapıcıların daha önce oluşturduğu hedge pozisyonlarını yeniden dengelemesine neden olabiliyor. Bu nedenle olası hareketlilik yalnızca vade anıyla sınırlı kalmayabilir.
Bununla birlikte büyük bir opsiyon vadesinin bulunması, fiyatların mutlaka sert şekilde yükseleceği veya düşeceği anlamına gelmiyor. Açık pozisyon dağılımı, kullanım fiyatları, spot piyasadaki talep ve yatırımcıların vade sonrasında nasıl pozisyon aldığı birlikte önem taşıyor.
Gözler vade sonrası Bitcoin ve Ethereum’da
Yaklaşık 17 milyar dolarlık Bitcoin ve Ethereum opsiyonunun sona ermesinin ardından kripto piyasasının nasıl bir fiyatlama yapacağı günün önemli gündemlerinden biri olacak.
Özellikle büyük pozisyonların kapatılması veya ileriki tarihlere taşınmasıyla birlikte vade öncesinde oluşan koruma işlemlerinin çözülmesi, kısa vadeli volatilite üzerinde etkili olabilir.
Bu nedenle yatırımcıların gözü saat 11.00’deki vadenin yanı sıra sonrasındaki işlem hacmi, Bitcoin ve Ethereum fiyat hareketleri ile türev piyasalarda oluşacak yeni pozisyonlarda olacak.
