ABD yönetimi, İsrail ile Hamas arasındaki görüş ayrılıklarına rağmen Başkan Donald Trump’ın Gazze için hazırladığı 21 maddelik barış planının tamamını uygulamakta kararlı olduğunu açıkladı. Washington yönetimi, planın güvenlik ayağını oluşturacak Uluslararası İstikrar Gücü için 206 milyon doları aşan kaynak sağlanması konusunda Kongre’yi bilgilendirdi.
ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Tommy Pigott, planın uygulanmasına yönelik çalışmaların devam ettiğini belirterek Uluslararası İstikrar Gücü’nün Gazze’de güvenlik, silahsızlanma ve insani yardım süreçlerinde önemli rol üstleneceğini söyledi.
ABD: 21 maddelik planın arkasındayız
Pigott, ABD yönetiminin yaklaşımını, “Başkan'ın tarihi 21 maddelik barış planının tam olarak uygulanmasında kararlıyız” sözleriyle açıkladı.
ABD yönetimine göre Uluslararası İstikrar Gücü (ISF), Gazze’de güvenlik operasyonlarının yürütülmesi, silahsızlanma sürecinin desteklenmesi ve insani yardım ile yeniden inşa malzemelerinin güvenli biçimde bölgeye ulaştırılması açısından planın temel unsurlarından biri olacak.
Washington, İsrail ve Hamas arasındaki görüş ayrılıklarına rağmen barış planının hayata geçirilmesine yönelik hazırlıkları sürdürüyor.
Uluslararası İstikrar Gücü için 206 milyon dolar
ABD Dışişleri Bakanlığı’nın Kongre’ye gönderdiği 30 Temmuz tarihli iki ayrı bildirime göre Uluslararası İstikrar Gücü için önemli miktarda finansman ayrılması planlanıyor.
Bunun 200 milyon dolarlık bölümünün gücün ekipman, altyapı, araç ve operasyonel giderlerinde kullanılması öngörülüyor. Yaklaşık 6,3 milyon dolarlık ek kaynakla ise daha önce Nepal için planlanan dokuz Amerikan zırhlı aracının Uluslararası İstikrar Gücü kapsamında kullanılmak üzere yeniden tahsis edilmesi hedefleniyor.
Söz konusu araçların ilk aşamada güce katkı sağlayacak Arnavutluk ve Kosova’ya verilmesi planlanıyor.
Beş ülke asker göndermeyi taahhüt etti
Uluslararası İstikrar Gücü’nün nihai yapısına ilişkin görüşmeler henüz tamamlanmadı.
Şu ana kadar Endonezya, Fas, Kazakistan, Kosova ve Arnavutluk güç için asker göndermeyi taahhüt etti. Mısır ve Ürdün’ün ise Gazze’de görev yapması planlanan Filistinli polislerin eğitimine katkı sağlaması bekleniyor.
ABD’nin oluşturduğu plan kapsamında uluslararası gücün, İsrail ordusunun çekileceği bölgelerde güvenliği sağlaması ve yeni Filistin polis yapılanmasını desteklemesi öngörülüyor.
Hamas’ın silahsızlanması ve İsrail’in çekilmesi anlaşmazlık konusu
Barış planındaki en kritik sorun ise Hamas’ın silahsızlandırılması ile İsrail güçlerinin Gazze’den çekilmesinin hangi sırayla gerçekleşeceği konusunda yaşanıyor.
Trump, 30 Temmuz’da Hamas’ın aşamalı şekilde silah bırakmasını ve buna paralel olarak İsrail ordusunun Gazze’den çekilmesini öngören yol haritasında ilerleme sağlandığını açıklamıştı.
Hamas, yol haritasını kabul ettiğini ancak uygulamanın İsrail’in saldırıları durdurması ve çekilme yükümlülüklerini yerine getirmesine bağlı olduğunu savunuyor.
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ise İsrail ordusunun Hamas tamamen silahsızlandırılmadan Gazze’den çekilmeyeceğini açıkladı. Bu tutum, Washington’ın desteklediği yol haritasının uygulanmasını çıkmaza soktu.
Kushner’ın temaslarından sonuç çıkmadı
Trump’ın damadı ve Orta Doğu görüşmelerinde görev alan Jared Kushner, anlaşmazlığın aşılması amacıyla bölgeye giderek taraflarla doğrudan görüşmeler gerçekleştirdi.
Kushner, Mısır’da Hamas Siyasi Büro yöneticilerinden Halil el-Hayye ile görüştükten sonra Kudüs’e geçerek Netanyahu ile bir araya geldi.
Ancak görüşmelerden temel anlaşmazlıkları çözecek bir sonuç çıkmadı. İsrail, Hamas’ın önce tamamen silahsızlandırılmasını isterken Hamas, İsrail askerlerinin çekilmesini ve saldırıların durmasını ön koşul olarak öne sürüyor.
Görüşmeler sonucunda silahsızlanma ve Gazze’deki sağlık sorunları üzerinde çalışacak iki ayrı çalışma grubu kurulması konusunda anlaşma sağlandı.
Washington planı uygulamaya devam edecek
ABD Dışişleri Bakanlığı, sahadaki anlaşmazlıklara rağmen barış planından vazgeçilmediğini vurguluyor.
Uluslararası İstikrar Gücü’ne ayrılması planlanan 206 milyon doları aşan finansman, Washington’ın Gazze planının güvenlik ayağını hayata geçirmek konusundaki en somut adımlarından biri olarak değerlendiriliyor.
Bununla birlikte gücün Gazze’ye ne zaman konuşlandırılacağı, toplam kaç askerden oluşacağı ve Hamas’ın silahsızlandırılması konusunda nasıl bir görev üstleneceği henüz kesinleşmiş değil.
İsrail ile Hamas arasındaki çekilme ve silahsızlanma sıralamasına ilişkin anlaşmazlık çözülemediği sürece, Gazze barış planının bir sonraki aşamaya geçmesinin zor olacağı değerlendiriliyor.
