Nature Food dergisinde yayımlanan çalışma, 186 ülkenin tarımsal üretim kapasitesini meyve, sebze, et, süt ürünleri, balık, bitkisel protein ve nişastalı gıdalar gibi yedi temel kategori üzerinden inceledi.
DIŞA BAĞIMLI OLMAYAN TEK ÜLKE KONUMUNDA
Güney Amerika'nın kuzeyinde yer alan küçük ülke Guyana, araştırmada "tam gıda bağımsızlığına sahip tek ülke" olarak öne çıktı. Guyana, sadece kendi nüfusunun ihtiyacını karşılamakla kalmayıp, hiçbir gıda kaleminde dışa bağımlı olmayan tek ülke konumunda.
Araştırmaya göre dünya genelindeki ülkelerin yüzde 65'i, nüfuslarına oranla fazla miktarda et ve süt ürünü üretse de bu dengesizlik diğer gıda kategorilerinde devam ediyor.
Çin ve Vietnam gibi ülkeler yedi kategoriden altısında kendi ihtiyacını karşılayabiliyor. Ancak yapılan analizler, yalnızca Guyana'nın tüm gıda gruplarında kendine yeterli olduğunu gösterdi.
Öte yandan Afganistan, Katar, yemen, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Irak ve Makao gibi ülkeler ise araştırmaya göre hiçbir gıda grubunda yeterli üretim yapamıyor.
"DÜŞÜK GIDA ÜRETİMİ HER ZAMAN OLUMSUZ DEĞİL"
Araştırmanın baş yazarı, Almanya'daki Göttingen Üniversitesi'nden Dr. Jonas Stehl, BBC'ye yaptığı açıklamada düşük gıda üretiminin her zaman olumsuz olmadığını belirtti:
"Bazı ülkeler; iklim koşulları, toprak kalitesi ya da sıcaklık farklılıkları nedeniyle tarımsal üretime elverişli değildir. Bu ülkeler için gıdayı dışarıdan ithal etmek, hem ekonomik hem de lojistik açıdan daha verimli olabilir."
Ancak Stehl; kuraklık, savaş veya ihracat yasakları gibi küresel krizlerde dışa bağımlı ülkelerin büyük risk altında olduğunu vurguladı:
"COVID-19 ve Rusya-Ukrayna savaşı, ithalat bağımlılığının ne kadar kırılgan olduğunu gösterdi. Gıda tedarik zincirlerinin dayanıklı hale gelmesi artık bir ihtiyaçtan öte zorunluluk..."
'GIDA MİLLİYETÇİLİĞİ' YENİDEN YÜKSELİYOR
Araştırmacılara göre pandemi ve savaş sonrası dönemde birçok ülke, "gıda milliyetçiliği" politikalarına geri dönmeye başladı. Ulusal üretimi artırmak ve ithalatı azaltmak artık sadece ekonomik değil, stratejik bir güvenlik meselesi haline geldi.
Dr. Stehl, sözlerini şöyle tamamladı:
"Halk sağlığını korumanın yolu, sürdürülebilir ve güvenilir gıda zincirlerinden geçiyor. Her ülke kendi kapasitesini artırmak zorunda."
